Kluczowe pojęcia
- funkcja produkcji (ang. production function)
- proces, w którym przedsiębiorstwo przekształca nakłady ekonomiczne, takie jak praca, maszyny i surowce w produkty, czyli towary i usługi, z których korzystają konsumenci
- infrastruktura (ang. infrastructure)
- część kapitału rzeczowego, w której skład wchodzą np. elementy systemu transportowego (drogi i system połączeń kolejowych)
- innowacja (ang. innovation)
- nowy produkt lub technologia produkcji, które przełamują status quo na rynku, pozwalając innowatorom osiągnąć większe zyski, a dla innych przedsiębiorstw, niepotrafiących wprowadzić własnych innowacji, oznaczają utratę dochodów; innowacja powstaje dzięki wykorzystaniu postępów wiedzy
- intensyfikacja kapitału (ang. capital deepening)
- wzrost wartości kapitału fizycznego lub ludzkiego per capita w społeczeństwie
- kapitał ludzki (ang. human capital)
- zakumulowane umiejętności i wykształcenie pracowników
- kapitał rzeczowy (ang. physical capital)
- fabryki, maszyny i inne elementy, które firmy wykorzystują w procesie produkcji; kapitał rzeczowy obejmuje także infrastrukturę
- konwergencja dochodowa
- zob. konwergencja realna
- konwergencja realna (ang. convergence)
- proces, w ramach którego PKB per capita w gospodarkach o niskich dochodach rośnie szybciej niż w krajach o wysokich dochodach, dzięki czemu w długim okresie poziom zamożności w obu grupach wyrównuje się
- nowoczesny wzrost gospodarczy (ang. modern economic growth)
- okres szybkiego wzrostu gospodarczego trwający od 1870 r.
- ochrona praw własności (ang. protection of property rights)
- przepisy prawa cywilnego, chroniące prawo rzeczowe osób fizycznych i prawnych, którego treścią jest uprawnienie do posiadania, korzystania oraz rozporządzania rzeczami z wyłączeniem innych osób, w granicach ustanowionych przepisami prawa i zasadami współżycia społecznego.
- państwo prawa (ang. rule of law)
- powszechne stosowanie przepisów i regulacji, które chronią prawa osób fizycznych i prawnych w zakresie korzystania z ich własności według własnego uznania; prawo musi być jasne, powszechnie znane, sprawiedliwe, egzekwowane i stosowane w taki sam sposób wobec wszystkich członków społeczeństwa
- produktywność pracy (ang. labor productivity)
- wkład pracy jednego pracownika lub jednej przepracowanej godziny w wartość produkcji przedsiębiorstwa (czasem nazywana również produktywnością pracowników)
- rewolucja przemysłowa (ang. Industrial Revolution)
- okres powszechnego wykorzystania maszyn i rozwoju produkcji fabrycznej oraz związanych z tym zmian gospodarczych i społecznych w pierwszej połowie XIX w.
- rządy prawa
- zob. państwo prawa
- skumulowana stopa wzrostu gospodarczego (ang. compound growth rate)
- tempo wzrostu gospodarczego uwzględniające przyrost PKB w kolejnych latach
- specjalne strefy ekonomiczne (SSE) (ang. special economic zone)
- obszar kraju, zwykle z dostępem do portu lub infrastruktury transportowej, w którym prowadzenie działalności gospodarczej jest zwolnione z podatków
- swoboda zawierania umów (ang. contractual rights)
- prawo podmiotów ekonomicznych do zawierania umów z innymi osobami fizycznymi i prawnymi w zakresie korzystania z ich własności, zapewniające możliwość odwołania się do systemu prawnego w przypadku niedotrzymania warunków umowy
- technologia (ang. technology)
- sposoby łączenia dostępnych czynników produkcji pozwalające na zwiększanie wolumenu produkcji bądź wytwarzanie lepszych lub nawet zupełnie nowych produktów
- wydajność pracy
- zob. produktywność pracy
- wynalazek (ang. invention)
- postęp wiedzy, nowe rozwiązanie techniczne lub organizacyjne mające charakter użytkowy, które powstało w akcie twórczym
- zagregowana funkcja produkcji (ang. aggregate production function)
- matematyczne uogólnienie procesu, w którym gospodarka jako całość przekształca nakłady ekonomiczne, takie jak kapitał ludzki, kapitał fizyczny i finansowy oraz technologia, w produkcję mierzoną jako PKB per capita
- zmiana technologiczna (ang. technological change)
- połączenie wynalazku i innowacji