Przejdź do treściPrzejdź do informacji o dostępności
Makroekonomia - Podstawy

Kluczowe pojęcia

Makroekonomia - PodstawyKluczowe pojęcia

Kluczowe pojęcia

argument dotyczący obronności i interesu narodowego (ang. national interest argument)
argument, zgodnie z którym istnieją kluczowe produkty, których nie można importować (lub należy zmniejszać skalę ich importu), gdyż zależność w tej materii od zagranicy osłabia zdolności obronne danego kraju lub naraża na szwank (nieprecyzyjnie definiowany) interes narodowy
bariery pozataryfowe (ang. nontariff barriers)
sposoby ograniczania wielkości importu lub podnoszenia cen towarów importowanych stosowane przez dany kraj, inne niż nakładanie ceł, np. wymagania sanitarne, metody produkcji uwzględniające negatywne efekty zewnętrzne dla środowiska itd.
dumping (ang. dumping)
sprzedaż towarów w obrocie międzynarodowym po cenach niższych od kosztów ich produkcji
innowacja
zob. przełomowa zmiana na rynku
kwoty importowe (ang. import quotas)
ilościowe ograniczenia ustanawiające dokładny wolumen importu, który może być sprzedawany na terenie danego kraju
ograniczenia ilościowe
zob. kwoty importowe
protekcjonizm (ang. protectionism)
polityka państwa mająca na celu ograniczenie lub zablokowanie importu
przełomowa zmiana na rynku (ang. disruptive market change)
nowy produkt lub technologia produkcji, które przełamują status quo na rynku, pozwalając innowatorom osiągnąć większe zyski, a dla innych przedsiębiorstw, niepotrafiących wprowadzić własnych innowacji, oznaczają utratę dochodów; innowacja powstaje dzięki wykorzystaniu postępów wiedzy
przemysł raczkujący (ang. infant industry)
gałąź przemysłu znajdująca się na bardzo wczesnym etapie rozwoju
przepisy antydumpingowe (ang. anti-dumping laws)
przepisy, które blokują import dóbr i usług sprzedawanych poniżej kosztów ich produkcji, i nakładają cła podnoszące cenę takich produktów do poziomu odzwierciedlającego pełne koszty ich wytwarzania
Światowa Organizacja Handlu (ang. World Trade Organization, WTO)
organizacja, której celem jest negocjowanie redukcji barier w handlu oraz rozpatrywanie skarg dotyczących naruszeń międzynarodowej polityki handlowej; następca Układu Ogólnego w sprawie Taryf Celnych i Handlu (GATT)
Układ ogólny w sprawie taryf celnych i handlu (ang. General Agreement on Tariffs and Trade, GATT)
forum, na którym państwa mogły negocjować obniżki ceł i innych barier w handlu międzynarodowym; prekursor Światowej Organizacji Handlu
umowa o wolnym handlu (ang. free trade agreement)
umowa gospodarcza między krajami umożliwiająca wolny od ceł handel pomiędzy krajami sygnatariuszami
unia gospodarcza (ang. economic union)
umowa gospodarcza między krajami uwzględniająca wszystkie zasady wspólnego rynku, a także koordynację polityki fiskalnej i pieniężnej
wspólny rynek (ang. common market)
umowa gospodarcza między krajami umożliwiająca swobodny przepływ dóbr i usług oraz czynników produkcji (pracy i kapitału) pomiędzy sygnatariuszami, przy jednoczesnej wspólnej zewnętrznej polityce handlowej
wyścig do dna (ang. race to the bottom)
sytuacja, w której produkcja jest najchętniej lokalizowana w krajach o najniższych standardach ochrony środowiska, co wywiera presję na ich obniżanie w innych państwach
Cytowanie i udostępnianie
Ponowne wykorzystanie i redystrybucja tej treści w formacie cyfrowym lub drukowanym:
  • Ten podręcznik nie może być wykorzystywany do trenowania dużych modeli językowych ani w żaden inny sposób przetwarzany przez duże modele językowe lub rozwiązania generatywnej sztucznej inteligencji bez uprzedniej pisemnej zgody OpenStax Poland.
  • Ten podręcznik jest wydany na licencji Uznanie autorstwa (CC BY), co oznacza, że możesz ponownie wykorzystywać i modyfikować materiał wyłącznie w celach niekomercyjnych, musisz uznać autorstwo OpenStax Poland oraz musisz rozpowszechniać wszelkie utwory zależne na tej samej licencji.
  • Jakikolwiek komercyjny druk tego podręcznika, w tym z wykorzystaniem lokalnej lub niestandardowej drukarni, wymaga zgody OpenStax Poland oraz podania odpowiedniego cytowania.
  • Obrazy, aktywności, testy i podobne elementy tego podręcznika objęte prawami autorskimi OpenStax Poland podlegają tej samej licencji – CC-BY-NC-SA. Mogą być wykorzystywane w celach niekomercyjnych z uznaniem autorstwa. Użycie komercyjne wymaga zgody.
  • Prośby o zgodę: Każdy, kto zamierza włączyć tę treść (w tym tekst, obrazy i inne elementy) do dużych modeli językowych, wykorzystać ją w rozwiązaniach opartych na sztucznej inteligencji, użyć jej komercyjnie (w tym w druku) i/lub ma pytania dotyczące innego przypadku użycia, może skorzystać z naszego formularza wniosku o ponowne wykorzystanie.
Cytowanie i udostępnienia
  • Jeśli rozpowszechniasz tę książkę w formie drukowanej w celach niekomercyjnych, umieść na każdej jej kartce informację:
    Treści dostępne za darmo na https://openstax.org/books/makroekonomia-podstawy/pages/1-wprowadzenie-do-rozdzialu
  • Jeśli rozpowszechniasz całą książkę lub jej fragment w formacie cyfrowym w celach niekomercyjnych, dla każdej strony zawierającej treści OpenStax musisz udostępnić utwór zależny na tej samej licencji CC-BY-NC-SA co oryginał oraz na każdym widoku strony umieścić informację:
    Treści dostępne za darmo na https://openstax.org/books/makroekonomia-podstawy/pages/1-wprowadzenie-do-rozdzialu
Cytowanie

Poniższe informacje zawierają dane potrzebne do utworzenia cytowania w większości głównych stylów (APA, MLA itp.); musisz przeformatować i zorganizować te informacje zgodnie z wymaganiami danego stylu. Jeśli chcesz zacytować tę książkę, skorzystaj z dostępnych narzędzi do tworzenia wpisów bibliograficznych, jak np.: ten.

© 20 maj 2025 OpenStax Poland. Treść książki została wytworzona przez OpenStax na licencji Uznanie autorstwa (CC BY). Nazwa OpenStax Poland i OpenStax, logo OpenStax Poland i OpenStax, okładki OpenStax Poland iOpenStax, nazwa OpenStax CNX oraz OpenStax CNX logo, jak również nazwa i logo Rice University oraz powiązane znaki towarowe i słowne, nie podlegają licencji Creative Commons i wykorzystanie ich jest dozwolone wyłącznie na mocy uprzedniego pisemnego upoważnienia przez Rice University.