Przejdź do treściPrzejdź do informacji o dostępności

Lucyna Ścisło

Ilustracja 1.1 Zgodnie z najpopularniejszymi modelami zdrowego żywienia podstawę diety powinny stanowić warzywa i owoce oraz produkty pełnoziarniste. (Źródło: modyfikacja pracy „Hawaiian Spirulina Smoothie Bowl” Jennifer Johnston; NRCS Pacific Islands Area/Flickr, Domena Publiczna).

Wprowadzenie

Prawidłowe odżywianie stanowi podstawę profilaktyki zdrowotnej oraz utrzymania optymalnego stanu zdrowia na każdym etapie rozwoju człowieka. Ma bezpośredni wpływ na funkcjonowanie układów i narządów, odpowiedź immunologiczną, zapobieganie chorobom przewlekłym, samopoczucie psychiczne, jakość oraz długość życia. Współczesne podejście do żywienia kładzie nacisk nie tylko na wybór odpowiednich produktów spożywczych, ale także na styl życia, w tym aktywność fizyczną, odpowiednią ilość snu i unikanie używek. Dodatkowo, prawidłowe żywienie powinno być dostosowane do specyficznych potrzeb organizmu na różnych etapach życia – od niemowlęctwa, przez okres dojrzewania, aż po starość, z uwzględnieniem kobiet w ciąży. Współczesne modele edukacyjne, takie jak Piramida Zdrowego Żywienia i Stylu Życia czy amerykański MyPlate, wskazują, jak komponować zbilansowaną dietę i prowadzić aktywny tryb życia. W praktyce pielęgniarskiej prawidłowa opieka żywieniowa, w tym ocena stanu odżywienia i diagnoza żywieniowa, oraz umiejętność przekazywania zasad zdrowego odżywiania są ważnym elementem opieki nad pacjentami i ich rodzinami (Gajewska i Myszkowska‑Ryciak, 2022).

Cytowanie i udostępnianie
Ponowne wykorzystanie i redystrybucja tej treści w formacie cyfrowym lub drukowanym:
  • Ten podręcznik nie może być wykorzystywany do trenowania dużych modeli językowych ani w żaden inny sposób przetwarzany przez duże modele językowe lub rozwiązania generatywnej sztucznej inteligencji bez uprzedniej pisemnej zgody OpenStax Poland.
  • Ten podręcznik jest wydany na licencji Uznanie autorstwa (CC BY), co oznacza, że możesz ponownie wykorzystywać i modyfikować materiał wyłącznie w celach niekomercyjnych, musisz uznać autorstwo OpenStax Poland oraz musisz rozpowszechniać wszelkie utwory zależne na tej samej licencji.
  • Jakikolwiek komercyjny druk tego podręcznika, w tym z wykorzystaniem lokalnej lub niestandardowej drukarni, wymaga zgody OpenStax Poland oraz podania odpowiedniego cytowania.
  • Obrazy, aktywności, testy i podobne elementy tego podręcznika objęte prawami autorskimi OpenStax Poland podlegają tej samej licencji – CC-BY-NC-SA. Mogą być wykorzystywane w celach niekomercyjnych z uznaniem autorstwa. Użycie komercyjne wymaga zgody.
  • Prośby o zgodę: Każdy, kto zamierza włączyć tę treść (w tym tekst, obrazy i inne elementy) do dużych modeli językowych, wykorzystać ją w rozwiązaniach opartych na sztucznej inteligencji, użyć jej komercyjnie (w tym w druku) i/lub ma pytania dotyczące innego przypadku użycia, może skorzystać z naszego formularza wniosku o ponowne wykorzystanie.
Cytowanie i udostępnienia
  • Jeśli rozpowszechniasz tę książkę w formie drukowanej w celach niekomercyjnych, umieść na każdej jej kartce informację:
    Treści dostępne za darmo na https://openstax.org/books/zywienie/pages/1-wprowadzenie
  • Jeśli rozpowszechniasz całą książkę lub jej fragment w formacie cyfrowym w celach niekomercyjnych, dla każdej strony zawierającej treści OpenStax musisz udostępnić utwór zależny na tej samej licencji CC-BY-NC-SA co oryginał oraz na każdym widoku strony umieścić informację:
    Treści dostępne za darmo na https://openstax.org/books/zywienie/pages/1-wprowadzenie
Cytowanie

Poniższe informacje zawierają dane potrzebne do utworzenia cytowania w większości głównych stylów (APA, MLA itp.); musisz przeformatować i zorganizować te informacje zgodnie z wymaganiami danego stylu. Jeśli chcesz zacytować tę książkę, skorzystaj z dostępnych narzędzi do tworzenia wpisów bibliograficznych, jak np.: ten.

  • Autorzy: Iwona Bodys-Cupak, dr hab. n. o zdr., Anna Felińczak, dr n. med., Iwona Malinowska-Lipień, dr hab., Monika Michalak, dr n. o zdr., Mirosława Noppenberg, dr n. o zdr., ​​Lucyna Płaszewska-Żywko, dr n. med., Lucyna Ścisło, dr hab. n. med. i n. o zdr., Emerald Charity Bilbrew, Jody Vogelzang, Kelli Whittington
  • Wydawca/strona internetowa: OpenStax Poland
  • Tytuł książki: Pielęgniarstwo. Żywienie w wybranych stanach klinicznych
  • Data publikacji: 1 paź 2025
  • Miejscowość: Warszawa
  • URL książki: https://openstax.org/books/zywienie/pages/1-wprowadzenie
  • URL fragmentu: https://openstax.org/books/zywienie/pages/1-wprowadzenie

© 16 wrz 2025 OpenStax Poland. Treść książki została wytworzona przez OpenStax na licencji Uznanie autorstwa (CC BY). Nazwa OpenStax Poland i OpenStax, logo OpenStax Poland i OpenStax, okładki OpenStax Poland iOpenStax, nazwa OpenStax CNX oraz OpenStax CNX logo, jak również nazwa i logo Rice University oraz powiązane znaki towarowe i słowne, nie podlegają licencji Creative Commons i wykorzystanie ich jest dozwolone wyłącznie na mocy uprzedniego pisemnego upoważnienia przez Rice University.