Kluczowe pojęcia
- aberracja (ang. aberration)
- zniekształcenie obrazu będące wynikiem odejścia od przybliżenia małych kątów
- aberracja sferyczna (ang. spherical aberration)
- zniekształcenie obrazu utworzonego przez zwierciadło sferyczne; powstaje, gdy nie wszystkie promienie skupiają się w tym samym punkcie
- akomodacja (ang. accommodation)
- proces dostosowania kształtu soczewki oka, przy użyciu mięśni rzęskowych, do oglądania przedmiotów znajdujących się w różnych odległościach; dostosowanie ogniskowej układu optycznego oka, tak aby na siatkówce oka powstał ostry obraz oglądanego przedmiotu
- głębokość pozorna (ang. apparent depth)
- głębokość, na jakiej wydaje się, że przedmiot się znajduje, mierzona względem powierzchni oddzielającej dwa ośrodki o różnych współczynnikach załamania
- koma (ang. coma)
- zniekształcenie obrazu, podobnie jak aberracja sferyczna, które powstaje, gdy padające promienie nie są równoległe do osi optycznej
- konstrukcja biegu promieni (ang. ray tracing)
- technika wykorzystująca konstrukcje geometryczne, aby znaleźć i scharakteryzować obraz tworzony przez układ optyczny
- konstrukcja Cassegraina (ang. Cassegrain design)
- teleskop, w którym światło skupiane przez wklęsłe zwierciadło kierowane jest przez otwór w tym zwierciadle do okularu zamontowanego w osi teleskopu
- konstrukcja Newtona (ang. Newtonian design)
- teleskop, w którym światło skupiane przez zwierciadło wklęsłe zostaje odbite do okularu znajdującego się z boku teleskopu
- krótkowzroczność (ang. nearsightedness, myopia)
- wada wzroku, w wyniku której obraz odległych przedmiotów jest nieostry, ponieważ promienie skupiają się przed siatkówką zamiast na siatkówce; krótkowidz widzi bliskie przedmioty wyraźnie
- lupa (ang. simple magnifier)
- szkło powiększające z uchwytem
- matryca CCD (ang. charge-coupled device)
- układ światłoczułych elementów (pikseli) rejestrujących natężenie światła i konwertujących sygnały optyczne na elektryczne o wartości proporcjonalnej do natężenia światła
- mikroskop optyczny (ang. compound microscope)
- mikroskop zbudowany z dwóch soczewek wypukłych, z których jedna służy jako okular, a druga jako obiektyw
- nadwzroczność (dalekowzroczność) (ang. farsightedness, hyperopia)
- wada wzroku, w wyniku której obraz bliskich przedmiotów jest nieostry, ponieważ promienie skupiają się za siatkówką zamiast na niej; dalekowidz widzi odległe przedmioty wyraźnie
- obiektyw (ang. objective)
- soczewka znajdująca się najbliżej obserwowanego przedmiotu
- obraz pozorny (ang. virtual image)
- obraz, który nie może być wyświetlony na ekranie, ponieważ promienie światła nie przechodzą przez ten obraz, a jedynie wydają się z niego wychodzić
- obraz rzeczywisty (ang. real image)
- obraz, który może być wyświetlony na ekranie, ponieważ promienie światła przechodzą przez ten obraz
- odległość obrazu (ang. image distance)
- odległość obrazu od osi przechodzącej przez środek elementu optycznego tworzącego obraz
- odległość przedmiotu (ang. object distance)
- odległość przedmiotu od osi przechodzącej przez środek elementu optycznego tworzącego obraz
- ognisko (ang. focal point)
- punkt, w którym skupione promienie się przecinają (zwierciadło wypukłe), lub punkt, z którego promienie światła zdają się wychodzić (zwierciadło wklęsłe)
- ognisko drugie lub ognisko obrazu (ang. second focus, image focus)
- punkt, w którym wiązka równoległych promieni załamuje się na granicznej powierzchni sferycznej (powierzchnia skupiająca); punkt, w którym skupiają się przedłużenia promieni załamanych (powierzchnia rozpraszająca)
- ognisko pierwsze lub ognisko przedmiotu (ang. first focus, object focus)
- dla przedmiotu umieszczonego w tym punkcie powstaje obraz w nieskończoności, po drugiej stronie sferycznej powierzchni pomiędzy dwoma ośrodkami
- ogniskowa (ang. focal length)
- odległość wzdłuż osi optycznej od elementu optycznego skupiającego promienie do ogniska
- okular (ang. eyepiece)
- soczewka (lub połączenie soczewek) w przyrządzie optycznym znajdująca się najbliżej oka obserwatora
- oś optyczna (ang. optical axis)
- oś symetrii (obrotowa) zwierciadła
- płaszczyzna ogniskowa (ang. focal plane)
- płaszczyzna zawierająca ognisko i jego prostą prostopadłą do osi optycznej
- płaszczyzna ogniskowa (ang. focal plane)
- zawierająca ognisko i jego prostą prostopadłą do osi optycznej
- powiększenie (ang. magnification)
- stosunek wymiarów obrazu do wymiarów obiektu
- powiększenie całkowite (ang. net magnification)
- mikroskopu optycznego jest iloczynem powiększenia liniowego obiektywu i powiększenia kątowego okularu
- powiększenie kątowe (ang. angular magnification)
- stosunek rozciągłości kątowej obrazu przedmiotu utworzonego przez lupę do rozciągłości kątowej przedmiotu obserwowanego nieuzbrojonym okiem
- powiększenie liniowe (ang. linear magnification)
- stosunek wysokości obrazu do wysokości przedmiotu
- przybliżenie cienkiej soczewki (ang. thin-lens approximation)
- założenie, że soczewka jest bardzo cienka w porównaniu z pierwszą odległością obrazu
- przybliżenie małych kątów (ang. small-angle approximation)
- przybliżenie stosowane, gdy rozmiar zwierciadła sferycznego jest znacznie mniejszy niż jego promień; w tym przybliżeniu aberracja sferyczna jest pomijalna i zwierciadło ma dobrze określony punkt, w którym znajduje się ognisko
- punkt bliży (ang. near point)
- najbliższy punkt, który oko widzi wyraźnie
- punkt dali (ang. far point)
- najdalszy punkt, który oko widzi wyraźnie
- rozpraszająca (wklęsła) soczewka (ang. diverging lens, concave lens)
- równoległe promienie światła po przejściu przez soczewkę odchylają się od jej osi optycznej
- skupiająca (wypukła) soczewka (ang. converging lens, convex lens)
- równoległe promienie światła po przejściu przez soczewkę są skupiane w jednym punkcie po drugiej stronie soczewki
- szkło powiększające (ang. magnifying glass)
- soczewka skupiająca, która tworzy powiększony obraz pozorny przedmiotu znajdującego się w odległości mniejszej niż ogniskowa
- wierzchołek (ang. vertex)
- punkt, w którym powierzchnia zwierciadła przecina oś optyczną
- zdolność skupiająca (ang. optical power)
- oznaczana , jest to odwrotność ogniskowej soczewki wyrażonej w metrach; jednostką zdolności skupiającej soczewki jest dioptria ():
- zwierciadło płaskie (ang. plane mirror)
- płaska (gładka) powierzchnia odbijająca
- zwierciadło wklęsłe (ang. concave mirror)
- zwierciadło sferyczne z powierzchnią odbijającą po wewnętrznej stronie sfery
- zwierciadło wypukłe (ang. convex mirror)
- zwierciadło sferyczne z powierzchnią odbijającą po zewnętrznej stronie sfery
- zwierciadło zakrzywione (ang. curved mirror)
- zwierciadło utworzone przez zakrzywioną powierzchnię, na przykład sferyczną, eliptyczną lub paraboliczną