Przejdź do treściPrzejdź do informacji o dostępności

Kluczowe pojęcia

ciśnienie (ang. pressure)
siła na jednostkę powierzchni wywierana prostopadle do powierzchni, na którą działa
ciśnienie absolutne (ang. absolute pressure)
suma ciśnienia manometrycznego i atmosferycznego
ciśnienie manometryczne (ang. gauge pressure)
ciśnienie względem ciśnienia atmosferycznego
gęstość (ang. density)
masa na jednostkę objętości substancji lub obiektu
gęstość względna (ang. specific gravity)
iloraz gęstości obiektu do gęstości płynu (zwykle wody)
lepkość (ang. viscosity)
miara wewnętrznego tarcia w płynie
liczba Reynoldsa (ang. Reynolds number)
bezwymiarowy parametr, który może pomóc określić, czy przepływ jest laminarny, czy turbulentny
płyn idealny (ang. ideal fluid)
płyn o pomijalnej lepkości
płyny (ang. fluids)
ciecze i gazy; stan płynny poddaje się siłom ścinającym
podnośnik hydrauliczny (ang. hydraulic jack)
maszyna prosta używająca cylindrów o różnych średnicach do przekazywania sił
poziomy przepływ płynu (ang. Bernoulli’s principle)
przepływ płynu bez zmiany wysokości, zapisywany przez równanie Bernoulliego dla stałej wysokości:
p 1 + 1 2 ρ v 1 2 = p 2 + 1 2 ρ v 2 2 p 1 + 1 2 ρ v 1 2 = p 2 + 1 2 ρ v 2 2
prawo Archimedesa (ang. Archimedes’ principle)
siła wyporu działająca na obiekt równa jest ciężarowi wypartego płynu
prawo oporu Poiseuille’a (ang. Poiseuille’s law for resistance)
opór stawiany laminarnemu przepływowi nieściśliwego płynu w rurze: R = 8 η l π r 4 R = 8 η l π r 4
prawo Pascala (ang. Pascal’s principle)
zmiana ciśnienia przyłożonego do płynu jest przekazywana bez strat do wszystkich części płynu i ostatecznie do ścianek obejmującego płyn naczynia
prawo Poiseuille’a (ang. Poiseuille’s law)
strumień laminarnego przepływu nieściśliwego płynu w rurze: Q = ( p 2 − p 1 ) π r 4 8 η l Q= ( p 2 − p 1 ) π r 4 8 η l
przepływ laminarny (ang. laminar flow)
typ przepływu płynu, podczas którego warstwy płynu się nie mieszają
przepływ turbulentny (ang. turbulent flow)
typ przepływu płynów, podczas którego warstwy płynu mieszają się zawracając i tworząc wiry
równanie Bernoulliego (ang. Bernoulli’s equation)
równanie wynikające z zastosowania prawa zachowania energii do nieściśliwego płynu z pominięciem tarcia: p + 1 2 ρ v 2 + ρ g h = constant , p + 1 2 ρ v 2 + ρ g h = constant , w całej objętości płynu
równowaga hydrostatyczna (ang. hydrostatic equilibrium)
stan, w którym płyn się nie porusza, czyli gdy jest statyczny
siła wyporu (ang. buoyant force)
wypadkowa siła skierowania ku górze, działająca na obiekt zanurzony w płynie, wywołana różnicami ciśnienia na różnych głębokościach
strumień objętościowy (ang. flow rate)
o symbolu Q Q, to stosunek objętości V V, która przepływa przez powierzchnię w pewnym punkcie, w czasie t t, w jakim płyn przepływa, lub Q = d V / d t Q= d V/ d t
turbulencja (ang. turbulence)
przepływ płynu, w którym jego warstwy mieszają się w wyniku powstania wirów i zwrotów prędkości
Cytowanie i udostępnianie
Ponowne wykorzystanie i redystrybucja tej treści w formacie cyfrowym lub drukowanym:
  • Ten podręcznik nie może być wykorzystywany do trenowania dużych modeli językowych ani w żaden inny sposób przetwarzany przez duże modele językowe lub rozwiązania generatywnej sztucznej inteligencji bez uprzedniej pisemnej zgody OpenStax Poland.
  • Ten podręcznik jest wydany na licencji Uznanie autorstwa (CC BY), co oznacza, że możesz ponownie wykorzystywać i modyfikować materiał wyłącznie w celach niekomercyjnych, musisz uznać autorstwo OpenStax Poland oraz musisz rozpowszechniać wszelkie utwory zależne na tej samej licencji.
  • Jakikolwiek komercyjny druk tego podręcznika, w tym z wykorzystaniem lokalnej lub niestandardowej drukarni, wymaga zgody OpenStax Poland oraz podania odpowiedniego cytowania.
  • Obrazy, aktywności, testy i podobne elementy tego podręcznika objęte prawami autorskimi OpenStax Poland podlegają tej samej licencji – CC-BY-NC-SA. Mogą być wykorzystywane w celach niekomercyjnych z uznaniem autorstwa. Użycie komercyjne wymaga zgody.
  • Prośby o zgodę: Każdy, kto zamierza włączyć tę treść (w tym tekst, obrazy i inne elementy) do dużych modeli językowych, wykorzystać ją w rozwiązaniach opartych na sztucznej inteligencji, użyć jej komercyjnie (w tym w druku) i/lub ma pytania dotyczące innego przypadku użycia, może skorzystać z naszego formularza wniosku o ponowne wykorzystanie.
Cytowanie i udostępnienia
  • Jeśli rozpowszechniasz tę książkę w formie drukowanej w celach niekomercyjnych, umieść na każdej jej kartce informację:
    Treści dostępne za darmo na https://openstax.org/books/fizyka-dla-szk%C3%B3%C5%82-wy%C5%BCszych-tom-1/pages/1-wstep
  • Jeśli rozpowszechniasz całą książkę lub jej fragment w formacie cyfrowym w celach niekomercyjnych, dla każdej strony zawierającej treści OpenStax musisz udostępnić utwór zależny na tej samej licencji CC-BY-NC-SA co oryginał oraz na każdym widoku strony umieścić informację:
    Treści dostępne za darmo na https://openstax.org/books/fizyka-dla-szk%C3%B3%C5%82-wy%C5%BCszych-tom-1/pages/1-wstep
Cytowanie

Poniższe informacje zawierają dane potrzebne do utworzenia cytowania w większości głównych stylów (APA, MLA itp.); musisz przeformatować i zorganizować te informacje zgodnie z wymaganiami danego stylu. Jeśli chcesz zacytować tę książkę, skorzystaj z dostępnych narzędzi do tworzenia wpisów bibliograficznych, jak np.: ten.

© 21 wrz 2022 OpenStax Poland. Treść książki została wytworzona przez OpenStax na licencji Uznanie autorstwa (CC BY). Nazwa OpenStax Poland i OpenStax, logo OpenStax Poland i OpenStax, okładki OpenStax Poland iOpenStax, nazwa OpenStax CNX oraz OpenStax CNX logo, jak również nazwa i logo Rice University oraz powiązane znaki towarowe i słowne, nie podlegają licencji Creative Commons i wykorzystanie ich jest dozwolone wyłącznie na mocy uprzedniego pisemnego upoważnienia przez Rice University.